چالش های فلسفی- مفهومی تروریسم در مواجهه با حقوق بشر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه حقوق کیفری و جرم شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران

10.22034/lc.2022.136783

چکیده

یکی از چالش های امروز جهان در حوزه حقوق و سیاست پدیده ای است به نام تروریسم که می رود تا خود را به بزرگ ترین تهدید امنیتی در هزاره سوم تبدیل کند. ظهور اقدامات خشونت بار تروریستی باعث شکل گیری اجماعی جهانی در زمینه محکومیت ترویسم گردیده است اما همچنان مشکل اولیه و اساسی در راه این مبارزه لاینحل باقی مانده است و آن هم تعریف تروریسم و مواجهه با چالش ها و مشکلات فلسفی موجود در این راه است. مقاله حاضر در پی آن است تا با بررسی چالش های مفهومی تروریسم به این نتیجه برسد که مشکل امروز در زمینه تروریسم تشخیص مصادیق است و نه کلیت مذمومیت آن. گرچه محکومیت تروریسم را تقریباً در هر زبانی می شنویم، اما آن چه موضوع را در مبارزه با این پدیده دشوار می سازد این است که تعاریف ارائه شده از این مفهوم به اندازه ای متفاوت در مواقعی متضاد است که رسیدن به موضعی واحد را دشوار کرده است. این دشواری به گونه ای است که نه تنها در سطح جهانی بلکه در سطح داخلی نیز منجر به نوعی سیالیت در محکومیت این پدیده گردیده است. بررسی ارتباط میان دو متغیر مورد بررسی در مقاله حاضر نشان می دهد که گزاره های جهان شمول حقوق بشر با توجه به خواستگاه خود می توانند ظهور مقاومت های خشونت آمیز را منجر شوند و همزمان خود قربانی خشونت واقع شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Conceptual and Philosophical Challenges of Terrorism in Confrontation of Human Rights

نویسنده [English]

  • Nourooz Kargari
Assistant Professor, Department of Criminal Law and Criminology, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
چکیده [English]

One of the challenges in law and politics in the current world, is Terrorism which is going to become the biggest threat in the third millennium. Advent of the violent terrorist acts has leaded to creation a kind of consensus for condemnation of terrorism but the basic and primary problem in combating terrorism is still exist and that refers to how terrorism shall be defined and how to be faced with the philosophical challenges and problems. The current article is going to reach to this conclusion that the main problem about terrorism related to recognition not condemnation of examples. Although we can hear almost from everybody about condemnation of terrorism, the problem in combating is that the definitions of the word vary from each other and somehow are contradictory such a way that obstacle us to pursue a single plan in fighting terrorism. This problem leaded to a kind of floatation in definition and condemnation of terrorism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • terrorism
  • Human rights
  • Combating Terrorism
فارسی
- آلبرشت، هانس یورگ، 1385، تروریسم؛ خطر و قانونگذاری، مترجمان مهدی مقیمی و مجید قورچی بیگی، فصلنامه حقوق اسلامی، شماره 11.
- اردبیلی، محمدعلی، 1381، مفهوم تروریسم، تروریسم و دفاع مشروع از منظر اسلام و حقوق بین الملل (مجموعه مقالات و سخنرانی های ارائه شده در همایش)، چاپ اول، تهران، انتشارات روزنامه رسمی.
- افتخاری راد، امیرهوشنگ، 1383، پست مدرنیسم و حقوق بشر، حقوق بشر در جهان امروز (مجموعه مقالات)، چاپ اول، تهران، شرکت سهامی انتشار.
- آشوری، داریوش، 1364، دانشنامه سیاسی، تهران، انتشارات سهروردی.
- بصیری، محمدعلی، 1381، جهانی شدن، حقوق بشر و گفتگوی تمدن ها، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، شماره 56.
- جانسون، گلن و مایور، فدریکو، 1378، اعلامیه جهانی حقوق بشر و تاریخچه آن، ترجمه محمدجعفر پوینده، چاپ چهارم، تهران، نشر نی.
- جلالی، محمود، 1384، تروریسم از دیدگاه حقوق بین الملل با تاکید بر حادثه 11 سپتامبر 2001، مجله نامه مفید، شماره 52.
- خانبانی، پریسا، 1383، ضوابط حقوق بشری مبارزه با تروریسم بین المللی، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی.
- دهخدا، علی اکبر، 1342، لغت نامه دهخدا، زیر نظر دکتر معین، تهران، انتشارات دانشگاه تهران.
- دیلیپاک، عبدالرحمن، 1368، تروریسم، ترجمه واحد تدوین و ترجمه معاونت فرهنگی، چاپ اول، تهران، انتشارات سازمان تبلیغات اسلامی.
- دیهیم، علیرضا، 1381، نگاهی اجمالی به کنوانسیون های بین المللی مبارزه با تروریسم، تروریسم و دفاع مشروع از منظر اسلام و حقوق بین الملل (مجموعه مقالات و سخنرانی های ارائه شده در همایش)، چاپ اول، تهران، انتشارات روزنامه رسمی.
- راپورت، دیوید سی، 1378، تروریسم، گزیده مقالات سیاسی- امنیتی، جلد اول، ترجمه پژوهشکده مطالعات راهبردی، چاپ دوم، تهران، انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.
- شاهنده، بهزاد، 1380، حقوق بشر و ارزش های آسیایی (با تاکید بر شرق آسیا)، مندرج در: حقوق بشر از دیدگاه اسلام: آراء دانشمندان ایرانی، چاپ اول، تهران، انتشارات بین المللی المهدی.
- صفایی، سیدحسین، 1370، حقوق بشر در اسلام و اعلامیه جهانی حقوق بشر، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، شماره 27.
- عبدالله خانی، علی، 1386، تروریسم شناسی، تهران، چاپ اول، تهران، انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران.
- عبدالهی، محسن، 1381، پیامدهای حوادث یازده سپتامبر بر مبارزه با تروریسم، ماهنامه حقوقی، شماره 1.
- عبداللهی، محسن، 1385، حقوق و قواعد بین المللی قابل اعمال در مبارزه با تروریسم، رساله دکتری، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی.
- عبدالهی، محسن و کیهانلو، فاطمه، 1384، سرکوب تروریسم در حقوق بین‌الملل معاصر، چاپ اول، تهران، انتشارات معاونت پژوهش، تدوین و تنقیح قوانین و مقررات ریاست جمهوری.
- فوکویاما، فرانسیس، 1383، تاریخ و یازده سپتامبر، ترجمه محمدحسین باقری، چاپ اول، تهران، نشر پژوهشکده مطالعات راهبردی.
- گانر، برایان. ای، 1384، فرهنگ حقوقی بلک، چاپ اول، تهران، نشر میزان.
- لطیفیان، سعیده، 1380، نقض حقوق بشر در مورد مسلمانان و موضع مجامع جهانی، مندرج در: حقوق بشر از دیدگاه اسلام: آراء دانشمندان ایرانی، چاپ اول، تهران، انتشارات بین المللی المهدی.
- میرمحمدصادقی، حسین، 1381، تروریسم رسانه ای، تروریسم و دفاع مشروع از منظر اسلام و حقوق بین الملل (مجموعه مقالات و سخنرانی های ارائه شده در همایش)، چاپ اول، تهران، انتشارات روزنامه رسمی.
- نقدی، حجت، 1375، حقوق بین الملل و مبارزه با تروریسم، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی.
- هیگینز، روزالین، 1384، حقوق بین الملل علم تروریسم، ترجمه زهرا کسمتی، مندرج در: تروریسم: تاریخ، جامعه شناسی، گفتمان، حقوق، چاپ دوم، تهران، نشر نی.
لاتین
- David Slater, Contesting occidental vision of the global: The geololitics of theory and north-south relations, in 4 beyond law-Mass Alla Del Derecho, 1994.
- David. P. Stewart, Human rights, Terrorism and international law, Villanova Law Review, vol 50, 2005.
- Dugard, J, Towards the definition of international terrorism, Proceeding of the American Society of International Law, American journal of international law, 67 (5), 1973.
- Geoffery Levitt, Is terrorism Worth Defining? 13 Ohio Northern University Law Review, 1986.
- Karima, Evan Bennoune, Terrorism and human rights: In the wake of September 11, MSU, DCL, Journal of international law, Fall 2001 symposium: The war on terrorism.
- Ambassador Stroudman, Keynote speech ‘Can we protect human rights while combating terrorism?’ Bishkek international conference on Enhancing Security in central Asia: Strengthening comprehensive efforts to counter terrorism, 13 December 2001.
- Makau, Matua, terrorism and human rights: Power, Culture and subordination, Buffalo human rights law review, 2002, vol 8.
- Makau, Mutua, Savages, victims and saviors: The metaphor of human rights, 42 harv. Int’l, L.J, 20, 2001.
- Mohamed Bedjaou, Poverty of the international order, in international law: An contemporary perspective, 153, (R. Falk, F. Karatochwil, & S.H.Mendlovitz, eds, 1985.
- Richard R Boxter, A Skeptical Look at The Concept of Terrorism-Akron Law Review, 1974.