مسئولیت دولت و مدیران بحران در پرتو قانون مدیریت‌بحران کشور (با نگاهی به سیل امام‌زاده داوود)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار مهندسی عمران، موسسه آموزش عالی علامه رفیعی، دانشجوی کارشناسی‌ارشد حقوق جزا و ‌جرم‌شناسی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران (نویسنده مسئول)

2 استادیار حقوق جزا و ‌جرم‌شناسی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

10.22034/lc.2023.161046

چکیده

از نظر مهندسی حوادث طبیعی دوره بازگشت نسبتاً مشخصی دارند و بعید نیست که شاهد سیل گسترده‌ای در سال‌های آتی، در تهران به مثابه آنچه در امام‌زاده داوود در سال 1401 رخداد باشیم که نیازمند اقدامات پایشی و پیشگیرانه از نظر مهندسی مدیریت‌بحران و همچنین در بُعد حقوقی است. با امعان به تمهیدات قانون مدیریت‌بحران کشور مصوب 1398، کشور با خلاء قانونی جدی از جهت معرفی متولیان مدیریت بحران، سطح مسئولیت آنان و جایگاه دولت در این دست پدیده‌ها مواجه نیست، تا پیش از تصویب قانون مدیریت‌بحران کشور، در موضوع مسئولیت دولت در باب جبران خسارات ناشی از بلایای طبیعی و توجیه این مسئولیت میان محققان و نظریه‌پردازان مناقشه بوده‌ است. در کنار تئوری‌های پیشین، این مقاله بر این نظر استوار است که در این گونه پدیده‌ها، با تمسک به جایگاه عرف در رویه حکومتی، این امر به یک عرف مسلم، مقبول، لازم‌الاتباع و همتراز با قانون تبدیل شده ‌است. مضافاً، نظر به قانون مدیریت‌بحران کشور مقنن برای این امر رویه‌های نوینی اتخاذ کرده و اجمال پیشین در قوانین در باب مسئولیت دولت و متولیان مدیریت‌بحران را تا حدود زیادی مرتفع نموده ‌است، به نحوی که امروزه باید اصل را بر مسئولیت دولت در این گونه پدیده‌ها قرار داد. از بُعد مسئولیت مدنی و کیفری، در باب وظایف مرتبط با مدیریت‌بحران از همان قواعد سنتی تبعیت می‌شود. لیکن، رویکردهای جدید و جامعی در موضوع انواع مسئولان، دامنه مسئولیت‌ها و جرم‌انگاری در این قانون مشاهده می‌شود که در متن مقاله مورد نقد و بررسی قرار گرفته ‌است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Government and Crisis Managers Responsibilities in the Light of the Crisis Management Law (Regarding the Flood of Imamzadeh Dawood)

نویسندگان [English]

  • Mohammad Reza Darabpour 1
  • Sayed Alireza Mirkamali 2
1 Assistant Professor of Civil Engineering, Allameh Rafii Institute of Higher Education, Master's student of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran (Corresponding Author)
2 Assistant Professor of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
چکیده [English]

From the engineering point of view, natural disasters have a fairly specific return period and it is likely that we will witness a massive flood in the coming years in Tehran, like what happened in Imamzadeh Dawood in 2022, which requires monitoring and preventive measures in terms of crisis management and also in the legal dimension. According to the crisis management law approved in 2018, Iran does not face a serious legeslation problems in terms of the introduction of crisis management, defiining responsibilities of each crisis manager and the government's position in such phenomena. The topic of compensation for damages caused by natural disasters and the justification of this responsibility has been a controversy among researchers and theorists. Along with the previous theories, this article is based on this opinion that in such phenomena, by insisting on the role of custom in law and in government procedure, this matter has become equal to the law. In addition, according to the crisis management law, the legislator has adopted new procedures for this and has removed the previous shortcomings in the laws regarding the responsibility of the government and those in charge of crisis management to a large extent, so that today the principle should be placed on the responsibility of the government in such phenomena.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Crisis Management
  • Floods
  • Imamzadeh Davud
  • Responsibility of Governance
  • Crisis Management Law