تاملاتی در تشریع قسامه با توجه به علوم جرم یابی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه حقوق کیفری و جرم شناسی، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرم شناسی، موسسه علوم انسانی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران (نویسنده مسئول)

10.22034/lc.2022.156512

چکیده

قسامه یک نهاد بحث برانگیز فقهی است که تشکیک های بسیاری با محوریت عقل عرفی در آن صورت گرفته است. این نوشتار قصد تشکیک با نگاه فقهی در این نهاد دارد. در ادله روایی امامیه در خصوص قسامه، تشریع آن معلل به ایجاد بازدارندگی در برخی قتل ها شده که شاهدی در آن قتل ها وجود ندارد. اولا این سوال مطرح می شود که آیا این تعلیل هایی که در روایات آمده، بیان علت تامه است یا ناقصه و از قبیل بیان حکمت می باشد؟ ثانیا اگر علت تامه باشد آیا علت آن محقق شده است؟ در تبیین علت هم این بحث مطرح است که آیا هدف تشریع؛ صرف بازدارندگی است یا کشف جرم نیز مهم است؟ کشف تام در قتل که هیچ وقت محقق نمی شود ولی ایجاد بازدارندگی از طریق علوم جدید جرم یابی قابل تحقق است. اگر این بازدارندگی را علوم جرم یابی جدید توانسته باشد ایجاد کند می شود این بحث و تشکیک جدی در جایگاه تشریع قسامه در زمان کنونی نمود. اگر هم باز به تشریع قسامه معتقد بمانیم، لااقل به بازتعریفی در قسامه و شکل گیری لوث با لحاظ وضعیت کنونی دست خواهیم یافت. این نوشتار به این مباحث می پردازد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Reflections on the Legislation of Oath According to the Science of Criminology

نویسندگان [English]

  • Mohammad Ali Hajidehabadi 1
  • Ruhollah Shamshiri 2
1 Professor, Department of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Qom University, Qom, Iran
2 Doctoral student of criminal law and criminology, Institute of Human Sciences, Al-Mustafa Al-Alamiya Society, Qom, Iran (Corresponding Author)
چکیده [English]

Qasameh is a controversial jurisprudential institution in which many doubts have been made with the focus on common sense. This article intends to doubt with a jurisprudential view in this institution. In the Imamiyya sources regarding the Qasameh, its legislation has led to deterrence in some murders for which there is no evidence. First of all, the question arises whether these explanations given in the narrations are the expression of the perfect cause or incomplete and such as the expression of wisdom. Secondly, if the cause is perfect, has the cause been realized? In explaining the reason, there is a debate as to whether the purpose of legislation; is it mere deterrence, or is crime detection important? Total detection in murder, which is never achieved, but deterrence can be achieved through the new science of crime detection. If this deterrence could have been created by the new scaling sciences, this serious debate and doubt could have arisen in the place of oath-taking legislation at the present time. If we still believe in the legislation of oaths, we will at least achieve a redefinition of oaths and the formation of filth in the current situation. This article addresses these issues.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Oath
  • Crime Detection Science
  • Filth
  • Deterrence