حمایت کیفری از سلامت روان و شرایط آن در حقوق ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناس ارشد حقوق جزا و جرم شناسی، دانشگاه اصول الدین قم، قم، ایران

10.22034/lc.2022.149508

چکیده

حمایت کیفری از سلامت روان، اشاره به بیماران روانی مرتکب جرم و حمایت از آن‌ها با توجه به وضعیت خاص آن‌ها دارد. بر همین اساس، سلامت روان را باید یکی از ارکان مسئولیت کیفری تلقی نمود. بنابراین، در صورتی‌که شخص در زمان ارتکاب جرم از درک و شعور لازم برخوردار نباشد، تحت عنوان جنون تلقی گردیده و مسئولیت کیفری ندارد. پژوهش حاضر شامل دو هدف که عبارتند از: اهداف کاربردی و علمی می‌باشد. اهداف کاربردی برای مراجع قضایی، روانشناسان و روانپزشکان و اهداف علمی مثل تفصیل و بررسی مفهوم اختلالات روانی و انواع آن. مقاله مذکور از روش توصیفی-تحلیلی می‌باشد که متون مختلف مورد تجزیه و تحلیل و نهایتاً مورد نتیجه گیری قرار خواهد گرفت. همچنین سعی شده است با استفاده از منابع فقهی، روانشناسی، حقوق کیفری و قوانین موضوعه تلاش ‌شود تا در ساختار حقوقی به پاسخی مناسب برای پرسش اصلی (حمایت کیفری از سلامت روانی به چه صورت است؟) پرداخته شود. نتیجتاً برای دستیابی به راه‌حلی مطلوب می‌بایست به شناخت اختلال روانی و علل و علائم آن پی برد؛ اختلالات روانی طیف وسیعی را در بر می‌گیرد و میزان آن به نظر کارشناس و پزشکی قانونی بستگی دارد؛ قانونگذار نیز به ‌منظور حمایت از این قشر خاص در موادی از قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 به این موضوع اشاره داشته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Criminal Protection of Mental Health and its Conditions in Iranian Law

نویسنده [English]

  • Javad Mansouri Nalbandan
Master of Criminal Law and Criminology, Qom University of Principles, Qom, Iran
چکیده [English]

Criminal protection of mental health refers to the mentally ill who have committed a crime and their protection according to their specific situation. Accordingly, mental health should be considered as one of the pillars of criminal responsibility. Therefore, if a person does not have the necessary understanding and consciousness at the time of committing a crime, it is considered as insanity and he has no criminal responsibility. The present study includes two objectives, which are: applied and scientific objectives. Practical goals for judicial authorities, psychologists and psychiatrists, and scientific goals such as elaborating on the concept of mental disorders and its types. The article is a descriptive-analytical method in which different texts will be analyzed and finally concluded. Attempts have also been made to use jurisprudential sources, psychology, criminal law and relevant laws to provide an appropriate answer to the main question (what is the criminal protection of mental health?) In the legal structure. Consequently, in order to achieve the desired solution, one must understand the mental disorder and its causes and symptoms; Mental disorders cover a wide range and the extent depends on the opinion of experts and forensic medicine; The legislator has also referred to this issue in order to protect this special group in articles of the Islamic Penal Code approved in 2003.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mental Patient
  • mental health
  • Mental disorder